Samenvatting

Op initiatief van de NVLF heeft een werkgroep van logopedisten/afasietherapeuten en logopedisten/linguïsten van de Nederlandse Vereniging van Afasietherapeuten (NVAT) en de Vereniging van Klinisch Linguïsten (VKL), een partner van een persoon met afasie (namens de Afasie Vereniging Nederland) en een persoon met afasie in samenwerking met het CBO de richtlijn ‘Diagnostiek en behandeling van afasie’ ontwikkeld. Deze evidence based richtlijn is sinds november 2015 beschikbaar. De richtlijn bevat 9 vragen die zijn uitgewerkt volgens de Evidence Based Richtlijn Ontwikkeling-methode (CBO, 2007) wat heeft geleid tot 40 aanbevelingen voor de diagnostiek en behandeling van afasie. De richtlijn is bedoeld voor iedere logopedist die te maken heeft met een persoon met afasie. Ook andere beroepsbeoefenaren die in contact komen met personen met afasie kunnen de richtlijn raadplegen. De richtlijn is online beschikbaar via de verschillende websites waaronder die van de NVLF, AfasieNet en de NVAT en VKL. De richtlijn zal worden toegevoegd aan de kwaliteitstoets 2017.


115 Weergaven
2 Downloads
Log in
A.B., man van 59 jaar, meldt zich op de spoedeisende hulp van een ziekenhuis omdat hij plotseling zeer moeizaam uit zijn woorden komt. Als blijkt dat A.B. een CVA heeft doorgemaakt, volgt de neuroloog het CVA-protocol. In het kader van dit protocol wordt de logopedist direct in consult gevraagd, hetgeen aansluit bij de aanbeveling: ‘De logopedist streeft ernaar zo snel mogelijk na het ontstaan van de afasie te starten met logopedische therapie’.

Dit is één van de veertig aanbevelingen uit de Logopedische richtlijn ‘Diagnostiek en behandeling van afasie’ die is ontwikkeld door Philine Berns, Nicole Jünger, Elsbeth Boxum, Femke Nouwens, Marije van der Staaij, Sofie van Wessel, Wieke van Dun, 1 Hans van Lonkhuijzen en het CBO .

In dit artikel bespreken we de totstandkoming van de richtlijn en illustreren we het gebruik van de richtlijn aan de hand van een casus van een persoon met afasie (A.B.) die vanuit het ziekenhuis wordt verwezen naar een logopediepraktijk in de eerste lijn.

Op 13 november 2015 is deze logopedische richtlijn op het jaarcongres van de Nederlandse Vereniging voor Logopedie en Foniatrie (NVLF) gepresenteerd. Na de richtlijnen ‘Logopedie bij de ziekte van Parkinson’ (Kalf et al., 2008) en ‘Stotteren bij kinderen, adolescenten en volwassenen’ (Pertijs et al., 2014) is dit de derde evidence based logopedische richtlijn en de tweede richtlijn die op initiatief van de NVLF is ontwikkeld.

Ontwikkeling van de richtlijn

Een werkgroep samengesteld uit

Literatuurlijst

  1. Bastiaanse, R., Bosje, M., & Visch-Brink, E.G. (1995). PALPA, vertaling in, aanpassing aan en normering voor het Nederlands van de PALPA, Psycholinguistic Assesments of Language Processing in Aphasia. Hove: Lawrence Erlbaum Associates.
  2. Berns, P.E.G., Jünger, N., Boxum, E., Nouwens, F., van der Staaij, M. G., van Wessel, S., van Dun, W., van Lonkhuijzen, J.G., & CBO. (2015). Logopedische richtlijn ‘Diagnostiek en behandeling van afasie bij volwassenen’ . Woerden: Nederlandse Vereniging voor Logopedie en Foniatrie.
  3. CBO (2007). EBRO handleiding . Utrecht: CBO.
  4. CBO in samenwerking met de ontwikkelgroep. (2015). Implementatieplan. Voor de implementatie van de richtlijn ‘Diagnostiek en behandeling van afasie. CBO.
  5. El Hachioui, H. E., van de Sandt-Koenderman, M. W., Dippel, D. W., Koudstaal, P. J., & Visch-Brink, E. G. (2012). The ScreeLing: occurrence of linguistic deficits in acute aphasia post-stroke. Journal of rehabilitation medicine , 44(5), 429-435.
  6. El Hachioui, H., Lingsma, H. F., van de Sandt-Koenderman, M. W., Dippel, D. W., Koudstaal, P. J., & VischBrink, E. G. (2013). Long-term prognosis of aphasia after stroke. Journal of Neurology, Neurosurgery & Psychiatry, 84 (3), 310-315.
  7. Goodglass H., & Kaplan E. (1972). Assessment of aphasia and related disorders . Malvern: Lea and Febiger.
  8. Guyatt, G. H., Oxman, A. D., Vist, G. E., Kunz, R., Falck-Ytter, Y., Alonso-Coello, P., & Schünemann, H. J. (2008). GRADE: an emerging consensus on rating quality of evidence and strength of recommendations. Bmj, 336 (7650), 924-926.
  9. Kagan, A., Black, S. E., Duchan, J. F., Simmons-Mackie, N., & Square, P. (2001). Training Volunteers as Conversation Partners Using Supported Conversation for Adults With Aphasia (SCA) A Controlled Trial. Journal of Speech, Language, and Hearing Research, 44 (3), 624-638.
  10. NVAT. (2015). Afasie Interventie Schema van de Nederlandse Vereniging van Afasietherapeuten. (NAIS). www.afasietherapie.info/NAIS
  11. Kalf, J.G., de Swart, B.J.M., Bonnier, M., Hofman, M., Kanters, J., Kocken, J., Miltenburg, M., Bloem, B.R., Munneke, M. (2008). Logopedie bij de ziekte van Parkinson, een richtlijn van de Nederlandse Vereniging voor Logopedie en Foniatrie , Woerden/Den Haag: Nederlandse Vereniging voor Logopedie en Foniatrie/ Uitgeverij Lemma.
  12. Kwaliteitsinstituut voor de gezondheidszorg CBO. (2009). Richtlijn beroerte . Utrecht: CBO.
  13. Paemeleire, F. (2014). De screeningtest voor cognitie en communicatie (STCC). Een nieuw instrument voor volwassenen met NAH. Verkregen via http://www.arteveldehogeschool.be/elpa/logopedie/neurocom/ download/STCC_Paemeleire_VVL_2014.pdf
  14. Pertijs, M.A.J., Oonk, L.C., Beer, de J.J.A., Bunschoten, E.M.,Bast, E.J.E.G., Ormondt, van J., Rosenbrand, C.J.G.M., Bezemer, M., Wijngaarden,
  15. van L.J., Kalter, E.J., Veenendaal, van H. (2014). Evidence-based Richtlijn Stotteren bij kinderen, adolescenten en volwassenen. Nederlandse Vereniging voor Logopedie en Foniatrie, Woerden.
  16. Visch-Brink, E.G. & Bajema, I.M. (2001). BOX, een semantisch therapieprogramma . Lisse: Swets & Zeitlinger.
  17. Visch-Brink, E., van de Sandt-Koenderman, M., & El Hachioui, H. (2010). ScreeLing . Houten: Bohn Stafleu van Loghum.
  18. Visch-Brink, E., Vandenborre, D., de Smet, H.J., & Mariën, P. (2014). Comprehensive Aphasia Test – Nederlandse bewerking (CAT-NL). Amsterdam: Pearson.